Đàn Piano Được Chế Tạo Như Thế Nào?

Nào cùng Mai Nguyên Music tìm hiểu quy trình chế tạo đàn piano.

Đàn piano được chế tạo như thế nào? 

Khi suy ngẫm, thật đáng kinh ngạc khi một chiếc hộp làm từ gỗ, kim loại và nhựa (đôi khi là ngà voi) mà chúng ta gọi là piano lại có thể tạo ra những âm thanh ngọt ngào đến vậy.

Không ai có thể phủ nhận rằng cây đàn piano, khi được chơi bởi một nghệ sĩ xuất sắc, có thể thể hiện những màn trình diễn rực rỡ, những giai điệu trữ tình sâu sắc và còn nhiều hơn thế nữa. Thật vậy, Frédéric Chopin từng nói rằng: “Đôi khi tôi chỉ có thể rên rỉ, chịu đựng và trút hết nỗi tuyệt vọng của mình vào cây đàn piano”.

Làm thế nào một đống vật liệu lại biến thành một cây đàn piano?
Cũng như nhiều quy trình chế tạo khác, phương pháp chế tạo đàn piano đã thay đổi theo thời gian. Những cây đàn piano đầu tiên do Bartolomeo Cristofori – người phát minh ra piano – chế tạo mang nhiều điểm tương đồng với đàn harpsichord, với dây đàn mỏng tạo nên âm thanh tương tự.

Những cây đàn này tạo ra âm sắc nhẹ vì lúc đó chưa sử dụng khung kim loại. Về sau vào thế kỷ 18, nhà chế tạo nhạc cụ phím người Đức Gottfried Silbermann đã giới thiệu pedal giữ âm (sustaining pedal), cho phép nốt nhạc tiếp tục vang lên sau khi phím đã được nhấn. Khi bước sang thế kỷ 19, đàn piano được sản xuất trên khắp châu Âu; thậm chí piano kiểu Vienna còn dùng màu phím ngược lại, phím tự nhiên màu đen và phím thăng giáng màu trắng.

Vào những năm 1820, các thanh giằng bằng sắt đầu tiên được thêm vào đàn piano, tạo nên âm thanh mạnh mẽ và to hơn nhiều.

Sản xuất piano hiện đại

Rõ ràng, sản xuất đàn piano là một lĩnh vực có rất nhiều biến thể. Tuy nhiên, quy trình hiện đại vẫn có thể chia thành một số giai đoạn rõ ràng.

Một giai đoạn quan trọng là uốn vành đàn (rim). Ở đây, những lớp gỗ mỏng dài khoảng 20 feet được ép lớp và dán lại với nhau. Sau đó, khối gỗ được kẹp vào khuôn ép, uốn cong thành hình dạng vành đàn piano. Sau đó, nhiều bộ phận khác được lắp thêm vào vành, bao gồm cầu đàn và bảng cộng hưởng. Khung gang đúc cũng được hạ vào trong vành đàn. Khi các bộ phận này đã được lắp đặt, phần thân đàn coi như hoàn chỉnh.

Dây đàn

Sau các bước trên, dây đàn được lắp vào. Mỗi dây là một sợi thép đơn, được quấn thêm dây đồng bên ngoài. Nhiều nốt, đặc biệt là các nốt cao, được tạo thành từ nhiều dây, trong khi các nốt trầm nhất chỉ gồm một dây.

Bộ cơ (action assembly)

Tiếp theo, bộ cơ – gồm 88 phím đàn – được lắp vào. Người thợ sẽ đặt bộ cơ ở vị trí chính xác để các búa nỉ gõ vào dây đàn với âm thanh tối ưu. Khi cây đàn cơ bản đã hoàn thiện, các thử nghiệm tiếp theo sẽ đảm bảo âm sắc đồng đều trên toàn bộ bàn phím và các nốt được chỉnh đúng tông. Người ta đặt các vật nặng lên phím để kiểm tra xem mỗi phím có rơi xuống với cùng một lực hay không.

Rõ ràng, piano là một sáng tạo phi thường với lịch sử hấp dẫn và quy trình chế tạo tỉ mỉ. Không có gì ngạc nhiên khi nhà văn George Bernard Shaw đã mô tả piano là “nhạc cụ hoàn hảo nhất; phát minh của nó đối với âm nhạc cũng giống như phát minh ra in ấn đối với thi ca”. Và dù bạn có đồng ý hay không rằng piano là nhạc cụ hoàn hảo nhất, bạn cũng phải thừa nhận rằng đó là một tuyệt tác đáng kinh ngạc.