Bản Nhạc Piano Cổ Nhất Thế Giới Là Gì?
Hãy cùng khám phá 12 Sonate da cimbalo di piano e forte — tác phẩm lâu đời nhất từng được viết riêng cho đàn piano.
Âm nhạc đã tồn tại hàng ngàn năm – từ nhạc lễ nghi ở Ai Cập cổ đại đến opera cổ ở Trung Quốc thời nhà Tống gần một thiên niên kỷ trước Công nguyên. Tuy nhiên, phần lớn âm nhạc trong thời cổ đại chỉ được nghe mà không được ghi chép thành nốt nhạc. Khi những bản nhạc viết tay từ những nền văn minh xa xưa còn sót lại đến ngày nay, chúng giúp chúng ta hiểu cách âm nhạc được chơi và âm thanh ra sao.
Nhưng còn với nhạc piano – một nhạc cụ phát minh gần đây hơn – thì như thế nào? Người đã viết bản nhạc piano đầu tiên là ai? Câu chuyện về những bản nhạc piano cổ nhất thế giới cũng đầy hấp dẫn không kém.
12 Sonate — những bản piano đầu tiên trong lịch sử
Được viết ngay sau khi piano được phát minh, 12 Sonate da cimbalo di piano e forte là bản nhạc piano viết tay cổ nhất từng được biết đến trên thế giới.
Tác giả của những sonata này là Lodovico Giustini – một nghệ sĩ organ, nhà soạn nhạc và người chơi harpsichord người Ý, đến từ một gia đình có truyền thống âm nhạc lâu đời từ thế kỷ 17.
Khi bộ bản nhạc này được xuất bản vào năm 1732, đàn piano vẫn còn là một nhạc cụ rất mới mẻ: cây piano đầu tiên chỉ mới được tạo ra cách đó 32 năm (năm 1700). Vào thời điểm này, số lượng piano còn rất ít và chủ yếu được vua chúa và hoàng gia châu Âu sở hữu.
Điều thú vị là cả 12 sonata đều được dành tặng Dom António de Bragança — em trai của Vua João V của Bồ Đào Nha. Hoàng gia Bồ Đào Nha là một trong những nơi hào hứng nhất với những cây đàn piano mới xuất hiện vào thời đó.
Vì sao bộ sonata này lại quan trọng?
Đàn piano mới cho phép biểu diễn với nhịp độ mềm – mạnh (piano và forte) nhờ cơ chế búa gõ dây thay vì gảy dây như harpsichord trước đây. Tính năng này mở ra một thế giới biểu cảm mới trong âm nhạc.
12 Sonate da cimbalo di piano e forte là những tác phẩm đầu tiên khám phá rõ rệt khả năng mới này của piano, với ký hiệu forte và piano được đánh dấu rõ ràng ngay từ những ô nhịp đầu tiên.
Bản nhạc cổ nhất này giúp ta hình dung được những gì các nhà soạn nhạc thời đầu nghĩ về piano — không chỉ là một nhạc cụ mới, mà còn là một công cụ biểu đạt giàu cảm xúc và sắc thái.
Gần 300 năm sau, chúng ta vẫn tiếp tục khám phá và tạo ra những cách sử dụng mới cho cây đàn piano tuyệt vời này — một hành trình từ những sonata đầu tiên đến vô số lối chơi và sáng tác hôm nay.